Viyolonselde yay, sesin doğduğu yerdir ve çalgı kadar dikkatle seçilmesi gerekir.
Viyolonsel yayı kemana göre daha kısa ve daha kalındır; bu yapı tele daha çok basınç aktarır. Basınç aktarımı ton gücünü belirler.
Yayın ağırlığı elde dengeli hissedilmeli ve uzun çekişlerde kolu yormamalıdır. Denge noktası topuğa yakındır.
Denge noktası topuğa yakın bulunur ve bu nokta uzun seslerde yorgunluğu azaltır.
Çubuk yandan bakıldığında hafif kavisli olmalıdır; düzleşmiş çubuk basıncı taşıyamaz. Kavis basıncı taşır.
Kıl düzgün ve eşit dağılmış olmalıdır, çünkü toplanmış kıl ses üretimini dengesizleştirir.
Gerdirme vidası boşluk yapmadan çalışmalı ve kendiliğinden gevşememelidir. Vida boşluk yapmamalıdır.
Reçine kılın tel üzerinde tutunmasını sağlar ve viyolonsel reçinesi kemana göre daha yumuşaktır. Miktar denenerek bulunur.
Fazla reçine sese cızırtı katar; az reçine ise sesin zayıf çıkmasına yol açar.
Çalışma sonunda yay mutlaka gevşetilir, çünkü gerili bırakılan yay kavisini yitirir. Kıl yılda bir ya da iki kez değiştirilir.
Derslerimizde yay seçimi ve reçine kullanımı, çalgı seçimiyle birlikte ele alınır.